Wie in een blog zijn gram kwijt wil over wat er allemaal verkeerd loopt in de samenleving, heeft dezer dagen aan thema’s geen gebrek.
De ziekelijke onnozelheden van een Antwerps advocaatje dat geen Frans meer kan horen ? Ach neen. De talloze pagina’s die daarover al zijn volgeschreven doen de man eigenlijk meer eer aan dan hij verdient. Dit is eerder voer voor de liefhebbers van complot-theorieën: het advocaatje is door het Blok als ‘vijfde colonne’ in de N-VA binnengesmokkeld om die partij minstens een procent of vijf te laten kwijtspelen.
Berufsverbot
Veel ernstiger – en vééééél erger – is het besluit van de Leuvense academische overheid om een feitelijk Berufsverbot in te voeren voor wie het waagt kritische vragen te stellen bij de vervlechting van wetenschap en winstbejag. Dat is kras. Bijvoorbeeld omdat er destijds professoren waren die – met een talent en een ijver, een betere zaak waardig – optraden als pleitbezorgers voor de kernenergie-lobby, en daar hun hele academische leven lang geen hinder van ondervonden, wel integendeel.
Maar academische vrijheid houdt volgens een meerderheid van de Leuvense decanen blijkbaar op, wanneer geraakt wordt aan de belangen van multinationals. Nu, laten we wel wezen: aangezien diverse regeringen wel veel woorden kramen over het belang van onderzoek en innovatie, maar verder de knip op de beurs houden, worden bedenkelijke privé-geldschieters natuurlijk gretig binnengehaald. Zelfs, zo blijkt nu, als dat ten koste gaat van iets wat voor elke academicus heilig zou moeten zijn: de vrijheid om onderzoek in vraag te stellen en tegen te spreken.
Uiteindelijk gaat dit dan niet meer over wat in Wetteren gebeurde (bedenkelijk onderzoek en een al even bedenkelijke manier om daartegen te protesteren) maar over academische vrijheid en vooral over de steeds dubieuzer afhankelijkheid van universiteiten ten opzichte van privé-geldschieters. Dat debat is nu gelukkig stevig op gang gekomen in de media.
Muffins
Daarom wil ik het hier hebben over een ander aspect van Absurdistan dat helaas veel minder aandacht kreeg. Even in herinnering brengen: een brave vijftiger haalt uit afvalbakken op een GB-parking in Rupelmonde twee zakken muffins, weggeworpen omdat de officiële houdbaarheidsdatum was overschreden. Wie iets wegwerpt, doet daar afstand van, zou je denken. Niks van. De man is onlangs door de correctionele rechtbank van Dendermonde veroordeeld tot zes maanden celstraf (met uitstel weliswaar). Dat tegen die uitspraak niet meer en feller is gereageerd, gaat mijn petje te boven.
Wie zelfs maar over een minimale dosis gezond verstand beschikt, beseft toch dat hier op geen enkele manier sprake kan zijn van ’schending van eigendomsrecht’. Alleen bij een Dendermondse rechter is die dosis blijkbaar niet aanwezig. Nu ja, gezond verstand en juridische argumentatie staan wel vaker mijlenver van elkaar. De edelachtbare had zich echter ook kunnen laten inspireren door een van de pijlers van het westerse juridische denken: het Romeins recht. Dat ruimde wél een grote plaats in voor gezond verstand, én was zelfs niet te beroerd om ook te waarschuwen voor de kloof tussen recht en rechtvaardigheid.
Summum ius, summa iniuria
Als je iets wegwerpt, doe je daar afstand van; en dan mag iedereen die daar zin in heeft, het meenemen. Ongestraft. Want het gaat niet meer om eigendom, maar om een res derelicta : een voorwerp dat niemand meer toebehoort. Die oude Romeinse regel geldt ook bij ons. Je hoeft – in de steden waar dat nog mag – maar rond te kijken naar het maandelijkse festijn van keuren en inladen, wanneer afgedankte meubels en huisgerei op straat worden gezet.
Maar neen, voor die ene Dendermondse rechter gelden blijkbaar andere normen dan overal elders in het rijke westen. Voor voedsel hoor je te betalen, en anders ben je een dief. Of moet je maar hongerlijden. Daarmee legt zo’n rechter – allicht niets vermoedend ! – wel een bizar verband tussen dit verhaal en dat in Wetteren: voedsel is koopwaar, en zal dat steeds meer worden.
In feite is dat muffin-vonnis evenzeer als het beruchte spaghetti-arrest, vijftien jaar geleden, een illustratie van summum ius, summa iniuria : hoe de interpretatie van een formele rechtsregel een kaakslag wordt voor elk normaal rechtvaardigheidsgevoel. Alleen: tegen de muffin-uitspraak is nauwelijks geprotesteerd. Natuurlijk was de contekst destijds heel anders en veel dramatischer. Wellicht verklaart dat waarom de media aan de Dendermondse uitspraak bitter weinig aandacht hebben besteed. En waarom er zo goed als geen protest-geluiden te horen vielen bij de lieden die zich graag het weldenkende deel van de samenleving achten.
Bij mijn weten is er geen al dan niet virtuele betoging gepland, geen bijeenkomst die uitschreeuwt “niet in onze naam”. Moeilijk kan dat nochtans niet zijn. Want de gastheer van die laatste manifestatie, KVS-baas Jan Goossens, was zowat de enige die met een ferm opiniestuk protesteerde tegen dat absurde Dendermondse vonnis. Dat siert hem. Het siert hem zeer. Wie volgt ?
@Allen : reageren op deze blog impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus – mod
10/06/2011 om 17:20
Niet mee eens…
in deze maatschappij kaart je dan maar zoiets aan via de rechtbank, of via de politiek, maar niet via hetzelfde ondemocratisch geweld dat je kan vergelijken met dat van SA bendes. Gewoon als minderheid je visie aan de andere opleggen.. kan niet. Het is juist om dat te voorkomen dat de staat het geweld gemonopoliseert heeft, maar ja er zal “goed” geweld zijn en “slecht” geweld?
Wil je dat onderzoek stoppen, dan informeer je de massa en maakt men daar een politiek onderwerp van. Dat heet dus democratie… maar democratie is dus blijkbaar Absurdistan?
Staes werd onmiddellijk door Groen!! teruggefloten… wat was daar dan wel de reden van??
Waarom de term berufsverbot in het Nederlands heeft dat beroepsverbod.. en dat heeft ze niet, ze mag nog altijd ergens anders als wetenschapper aan het werk… U marginaliseert de ernst van de term beroepsverbod.
en die vernielers te wetteren,
welnu die deden die vernielingen
Niet In Mijn Naam.
marc Leys
10/06/2011 om 18:45
@ Volledig akkoord met Marc Leys.
Daarenboven vind ik dat een academicus een voorbeeldfunctie heeft. Zoals een bedrijf een imago heeft en een bepaald imago nastreeft geldt dat evenzeer voor de werkgever van een academicus. Een werkgever betaalt en mag verwachten dat men zijn doelstellingen respecteert. Men is volwassen en weet waarmee men bezig is of men is puber. Deze laatsten zetten zich af.
10/06/2011 om 19:13
Wat de muffinman betreft kan ik wel volgen, maar niet wat betreft de onderzoekster die voor haar actieve ondersteuning van een geweldadige protestactie door de KUL ontslagen wordt omdat die houding onverenigbaar is met de waarden van de instelling waar ze voor werkt. Voor wie dit ontslag onterecht vindt: stel je eens voor dat het om een neo-nazi sympathisant zou gaan die op dezelfde manier het kort & klein slaan van de inboedel van een vereniging die zich inzet voor asielzoekers goedpraat (zonder dat er gewonden vallen of personen in gevaar worden gebracht, erg theoretisch maar het is dan ook een gedachtenexperimentje
). Dezelfde opiniemakers die nu de mond vol hebben over “burgerlijke ongehoorzaamheid” zouden moord & brand schreeuwen moest die persoon niet onmiddelijk aan de deur gezet worden.
10/06/2011 om 20:02
Beste,
Uw toevlucht nemen tot geweld om iemand uw mening op te dringen is geen “vrije meningsuiting”, het is de ontkrachting van alles waar vrije meningsuiting voor staat. In de oude Europese universiteiten “won” men wetenschappelijke geschillen door het blanke wapen tegen mekaar op te nemen als men het niet kon winnen met woorden, blijkbaar hebben sommigen heimwee naar die tijd.
Het is inderdaad absurd en schandalig dat iemand die wat muffins uit een vuilniscontainer haal tot maar liefst 6 maanden veroordeeld wordt. Als bedrijven niet wil dat er perfect eetbaar voedsel uit hun afvalcontainers weggenomen wordt, kunnen ze beter de voedselbanken bevoorraden met de etenswarenen die ze zelf niet meer willen verkopen, maar die nog wel consumeerbaar zijn. Wat er nog overblijft in hun vuliscontainer wordt dan minder aantrekkelijk om “gestolen” te worden, de echte behoeftigen worden geholpen en door maatschappelijk verantwoord te ondernemen vijzelen die bedrijven dan zonder meerkost het bedrijfsimago op.
10/06/2011 om 21:54
Mr Clijsters werpt wel waarheid en verzinsel door elkaar.
Hij heeft gelijk over het “stelen” van weg geworpen voedsel. Die straf is een pure schande. Hij heeft dus dubbel gelijk als hij aanklaagt dat tegen dit vonnis niet meer reactie is gekomen.
Hij heeft geen gelijk over het “Berufsverbot” van de ontslagen prof uit Leuven. Ze mag gerust elders gaan doceren. Met haar diploma kan ze ongetwijfeld ook elders en op vele plaatsen terecht. Ze beging wel een zeer zware fout door (al is het dan passief)
goed te keuren (en goed te praten) dat andermans eigendom wordt vernield, dat jaren opzoekwerk van haar collega teniet wordt gedaan. Wat onzin wordt hier bijeen geschreven over “de vervlechting van wetenschap en winstbejag”. Was die prof uit Gent echt uit op winstbejag ? Was hij niet echt op zoek naar een verbetering van de teelt ? De Leuvense had in de wetenschapswereld kritiek kunnen uiten.
Tiendubbel ongelijk heeft de auteur als hij zo kleinerend uithaalt op dat “Antwerp advocaatje”. Die gebruikt vaak heel sterke taal. Maar “ziekelijke onnozelheden” vertelt hij echt niet. De grond van zijn betoog is absoluut waar : (franstalig) België heeft Vlaanderen en de Vlamingen altijd benadeeld. De auteur heeft zeker lang in Absurdistan gewoond dat hij geen duidelijk zicht heeft op de ware toestand hier? Hij kent ongetwijfeld de perversheid niet van het franstalig personeel in de Brussels hospitalen, klinieken, gemeenteadministraties en noem maar op. En de grenzeloze arrogantie van franstaligen in de Rand rond Brussel. Is het geen absurditeit dat dhr Di Rupo nu pas, na zovele jaren toppoliticus, begonnen is een heel klein beetje Nederlands te leren ? Is het geen belediging voor elke Vlaming dat vele ministers onze taal echt radbraken. Dat bewijst hun minachting…
11/06/2011 om 02:19
Dus mr. Clijsters, u vindt dat een onderzoeksrechter niet onpartijdig moet zijn of niet op z’n minst geen schijn van partijdigheid mag opwekken? Straf. Dat was toch waar het Spaghetti-arrest om draaide neen? Een uitstekend onderzoeksrechter die even uit z’n rol viel met de gekende gevolgen. Maar wel terechte gevolgen.
Wat de patatten betreft. Die beeldenstormers zijn weldegelijk over de schreef gegaan. Zeker als je hoort wie daar dan bijloopt, zo’n mensen kunnen toch hun protest anders uiten dan door dergelijk hooliganisme? Als iedereen z’n knokploeg met wilden rond zich begint te verzamelen indien een maatschappelijke aangelegenheid haar/hem niet bevalt dan zijn we wel heel ver van huis.
Eigendom is vernield, dat dient vervolgd te worden. Simpel. Dat wisten de door u geliefde Romeinen ook al; dura lex, sed lex.
Wie wel een slippertje maakte was Kris Peeters, door voor de camera’s te zeggen welke strafrechtelijke feiten de bestormers volgens hem pleegden. Verhofstadt deed het hem voor met Abou Jah Jah destijds. Niet de taak van de uitvoerende macht.
Over die vuilbakken aan warenhuizen valt ook meer te zeggen, over hekken kruipen, onbevoegd privé-terrein betreden etc. Maar alla. Dit gebeurt echter niet door mensen die scheel van de honger zijn hoor. In België geraak je vooralsnog aan eten indien je honger hebt en lege zakken. Daar zijn instanties genoeg voor. Het betreft ook een soort maatschappijprotest. Ferme bedenkingen zijn m’n deel, veel van dergelijke geroepenen zullen zich alleszins niet krom werken vrees ik. Maar het voedsel die ze “oprapen” is wel de vrucht van iemands arbeid.
11/06/2011 om 04:38
de reacties ? inderdaad Edi, over Romeinen en reactionaire Belgen
(voelen zich na de laatste peiling waarschijnlijk nog gesterkt in hun geloof, men doet maar)
11/06/2011 om 08:41
Een houdbaarheidsdatum van voedselproducten bepalen lijkt mij een moeilijke oefening. Dat hiervoor dan een veiligheidsmarge wordt ingebouwd is maar goed ook. Als die marge overschreden wordt is het voedsel nog niet slecht. Dat is immers de bedoeling ervan. Het is in het belang van de consument. En de verkoper wordt hierdoor verplicht tijdig de producten met overschrededen gegarandeerde houdbaarheidsdatum uit de rekken te nemen en voor vernietiging te bestemmen. Let wel, die producten worden niet weggeworpen. Zij komen inde vuilbak om vernietigd te worden. Zij mogen dus niet door iemand anders worden opgenomen om verder als voedsel te gebruiken.
Door deze procedure maakt een leverancier een zeker verlies. Dit kan weliswaar in de prijs berekend zijn. Maar als consument ben ik deze procedure dankbaar. Zij mag niet in gevaar gebracht worden door allerlei betweters die geen de minste verantwoordelikheid opnemen voor hun handelingen. Daarom vind ik dat mensen die in de vuilbakken gaan snuffelen, dit tenstrengste ontraden wordt.
11/06/2011 om 10:33
Ik ben zelf absoluut tegen het vernielen van andermans eigendommen. Toch heb ik verschillende bedenkingen bij het hele verhaal.
Je mag iemand pas op staande voet ontslaan als er hiervoor dwingende redenen zijn (voorbeeld diefstal in het eigen bedrijf). De sanctie die een werkgever oplegt moet ook in evenredigheid zijn met de gemaakte fout. Het verkondigen van de eigen mening en deelnemen aan een betoging rechtvaardigt op geen enkele wijze een dergelijke sanctie. Als de ontslagen onderzoekster naar de arbeidsrechtbank stapt, maakt ze dus veel kans op een rechtzetting of schadevergoeding.
Daarbij wil ik nog opmerken dat het niet alleen “geitenwollensokken” of “hooligans” zijn die tegen GGO’s gekant zijn. Ook vele biotechnologen en andere wetenschappers willen op zijn minst meer voorzichtigheid en zijn tégen proeven in het open veld.
De opmerking “een minderheid legt zijn wil op aan de meerderheid” vind ik ook niet correct. Er is hierover volgens mij nog nooit een grootschalig opinie-onderzoek uitgevoerd.
11/06/2011 om 10:50
Ik begrijp nog altijd niet wat het vernielen van andermans wetenschappelijk proefproject te maken heeft met acad. vrijheid. of dat nu door multinationals gesponsord is of niet, is toch irrelevant. Overigens hebben ook multinationals eigendomsrecht. Wie als academicus andermans onderzoek met fysiek geweld vernielt, of dat verdedigt, hoort niet thuis aan een universiteit. Ik kan heel de heisa en die petities dus echt niet volgen.
Ik vraag me af waar de wetenschap zou staan zonder inbreng van privé-kapitaal door de eeuwen heen : ik vermoed een heel stuk minder ver dan vandaag.
11/06/2011 om 14:00
@ Els
U hebt overschot van gelijk wanneer u stelt dat men niet iemand kan ontslaan omwille van het uiten van een mening of het deelnemen aan een betoging binnen het wettelijk kader. Maar, het ging wel iets verder.
Ik kan het ontslag perfect begrijpen. Mevrouw trad op als woordvoerder van een groep die weldegelijk strafrechte feiten pleegde, en daarop verklaarde die feiten te steunen. Nu, stel u in de plaats van de KUL. Eén van hun medewerkers verklaart voor de camera’s dat ze het goed vindt dat het onderzoek van een andere Vlaamse universiteit, vernield wordt. Een onderzoek dat alle regels terzake volgde en groen licht gekregen heeft. Wat kan de KUL anders doen? Mevrouw had beter moeten weten, dat ze niet zomaar een andere pet kan opzetten en even geen KUL-medewerker meer is. Dat is ze immers wel, en haar daden stralen af op de KUL.
Ik durf dit te vergelijken met de ontslagen Gentse politiecommissaris Peter De Wolf. Dronken rijden, vluchtmisdrijf etc leidde tot ontslag.
U zal zeggen, deze actie was een daad van burgerlijke ongehoorzaamheid. Ik zeg wederom neen. De actie was buitenproportioneel, er waren genoeg alternatieven en bovendien, ze was weldegelijk gewelddadig.
11/06/2011 om 14:05
edit
Wat de GGO-discussie zelf betreft. Ikzelf ben verre van expert en kan er niks zinnigs over zeggen of denken. Bij de vernielers waren er dus wel experten. Hebben die mensen dan zolang daarop gestudeerd om dan boudweg voor de camera’s wat vernielingen aan te richten? Ze hadden beter het brede publiek met argumenten aangesproken. Nu blijft het beeld over van een stelletje extremisten. Dus uiteindelijk hebben ze voor een groot stuk enkel hun geloofwaardigheid vernield.
11/06/2011 om 20:21
De ontslagen academica heeft naar verluidt zelf geen vernielingen gedaan en heeft dus evenveel te maken met het gebruik van geweld als de daar aanwezig pers.
Diegenen die er dan voor pleiten als alternatief “het brede publiek met argumenten aan te spreken” zijn naïef. Dat gebeurt al jaren, maar door sluikse proeven hier en experimenten op het randje daar proberen de belanghebbenden ons voor voldongen feiten te stellen. Dat komt niet in bod in de berichtgeving tussen alle bladvulsel over sterren zoals Lady Gaga of BDW. Me dunkt dat daar een grondig debat voor nodig is, geen verborgen, slordige experimenten die zelf potentiële risico’s veroorzaken. Vergeet niet dat een eventuele contaminatie van het leefmilieu met ee kwalijk gen ONOMKEERBAAR zal zijn.
Op plaatsen waar GMO’s toegepast worden worden ze vooral gebruikt om de winst en de marktpositie van multinationals veilig te stellen. Met andere woorden, alles behalve het verbeteren van de voedselkwaliteit en productie. Reden genoeg op waakzaam te zijn. Hopelijk kunnen we nu eens beginnen met het GMO-debat.
12/06/2011 om 08:41
De veroordeling van de “muffin dief” had, als ik het tenminste goed begrepen heb,te maken met een inbreuk op de wetgeving ivm de voedselveiligheid.
Jan Modaal is zich niet bewust van de inspanningen die producenten ,verwerkers en handelaars zich opbrengen om heel de voedselketting zo veilig mogelijk te maken.Een signaal van de rechtbank in die zin vind ik dan ook gepast te meer omdat het vonnis ook in die zin gemotiveerd was.De straf was ook voorwaardelijk.
Maatschappelijk zou het beter zijn om vervallen voedsel te verdelen via voedselbanken.Dit gebeurt dan op een manier die kan gecontroleerd worden en dus ook veilig kan zijn.Die voedselbanken hebben vermoedelijk ook hun richtlijnen waar ze zich moeten aan houden.